Yasal

Telif ve Kullanım Lisansı

Bu metnin 4 alanı henüz doldurulmadı (sarı işaretli). Yayından önce şirket bilgileri girilmeli ve metin bir avukat tarafından incelenmelidir.

Telif ve Kullanım Lisansı

Son güncelleme: 06.10.2026

Bölüm 1: Yayınlanacak metin (önerilen: Seçenek A + isteğe bağlı Global Lisans)

1. Tanımlar

• Görsel: Modelsixteen'in sizin ürününüz için hazırladığı ve teslim ettiği dijital model görselleri.
• Ürün Materyali: Sizin gönderdiğiniz ürün, marka, logo, tasarım ve içerikler.
• Model: Görselde yer alan gerçek kişi.

2. Ürün Materyali size aittir

Ürün Materyali üzerindeki haklar sizde kalır. Bize yalnızca siparişi yerine getirmek için kullanma izni verirsiniz. Üçüncü kişi hakkı ihlal etmediğinizi beyan edersiniz.

3. Görsellerin kullanım lisansı

Ödemenin tamamlanmasıyla, Modelsixteen size Görseller için aşağıdaki lisansı verir:

• Amaç: Ürününüzün tanıtımı ve satışı (web sitesi, pazar yeri, e-ticaret, sosyal medya, reklam, katalog, baskı).
• Süre: Süresiz.
• Bölge (Standart Lisans): [STANDART_BOLGE] (öneri: Türkiye'ye yönelik kullanım). Yurt dışına yönelik kullanım için Global Lisans gerekir.
• Bölge (Global Lisans, ek ücretle): Dünya. Fiyat: [GLOBAL_LISANS_FIYATI]. Sipariş sırasında veya sonradan satın alınabilir.
• Nitelik: Size özgü, devredilemez ve alt lisans verilemez. Aynı Görselleri başka firmaya vermeyiz.
• Değişiklik: Görselleri kırpma, boyutlandırma ve renk uyumu gibi teknik işlemlerle kullanabilirsiniz. Modeli yanıltıcı, aşağılayıcı, siyasi, cinsel veya hukuka aykırı bir bağlamda kullanamazsınız. Görselde yapay zekâ destekli olduğunu gizlemeniz yanıltıcı olacaksa ("gerçek fotoğraf çekimi" gibi) bunu belirtmeden kullanamazsınız.
• Modelin görüntüsü: Model yalnızca ürününüzün görüntülenmesi amacıyla kullanılır. Modelin kimliğiyle ürün dışı kampanyalarda kullanılması veya ürün görseli olmayan bir amaçla çıkarılması yasaktır.

4. Modelsixteen'in hakları

• Görsellerin eser sahipliği/ilgili hakları (varsa) Modelsixteen'de veya Modelsixteen'e lisanslı hak sahiplerindedir; sizin lisansınız Madde 3'teki kapsamdadır.
• Modelsixteen, sizin yazılı onayınızla görselleri portfolyosunda ve sosyal medyada örnek iş olarak gösterebilir. Onay istemiyorsanız talepte belirtirsiniz; varsayılan: onay yok. [PORTFOLYO_VARSAYILANI]
• Marka ve logonuz bu onay kapsamında dışında görünmez.

5. Lisans kapsamı dışı kullanım

Standart Lisans bölgesi dışında (yurt dışına yönelik satış/reklam) veya Madde 3'te yasaklanan biçimde kullanım yapıldığında:

1. Size yazılı bildirim yapılır ve [SURE] gün içinde kullanımı durdurmanız veya Global Lisans satın almanız istenir.
2. Global Lisans'a ilişkin liste fiyatı ödenir.
3. {{B2B_CEZAI_SART}} (Yalnızca Firma Müşteri için, bkz. Bölüm 2.)
4. Modelsixteen'in kanundan doğan hakları (Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu dahil) saklıdır.

6. Tüketici için

Tüketici sıfatıyla satın alıyorsanız Madde 5/3 uygulanmaz. Madde 3 kapsamında kullanımınız, kanundaki tüketici koruyucu hükümlere aykırı biçimde sınırlanamaz. Bir şart kanuna aykırıysa yalnızca o şart geçersiz olur.

7. Garantiler

Görseller, Modelsixteen tarafından üçüncü kişi haklarını bilerek ihlal etmeyecek şekilde hazırlanır. Yapay zekâ üretimi nedeniyle bir benzerlik iddiası ortaya çıkarsa taraflar makul işbirliği yapar. Telif korunmasının kapsamı ve yapay zekâ çıktılarının hukuki statüsü konusunda hukuk belirsizdir; Modelsixteen bu konuda mutlak garanti vermez.

---

Bölüm 2: İç değerlendirme (SİTEYE KONMAZ)

2.1. Mevcut kurgu: "yurt içi müşteriye, yurt dışı Modelsixteen'e" nedir?

Mevcut metin iki şey yapıyor: (a) yurt içi kullanım hakkını müşteriye veriyor, (b) yurt dışı kullanım/telif haklarını Modelsixteen'de tutuyor ve (c) ihlalde sipariş bedelinin 3 katı tazminat öngörüyor.

2.2. FSEK açısından

• Mali hak devri ve lisans yazılı sözleşmeyle yapılır; sözleşmede hangi hakların, hangi yer ve süre için verildiği açık olmalıdır (kaynak: Erdem & Erdem, Bilal Alyar; madde numarası resmî metinden doğrulanamadı: FSEK devir hükümleri m.48 ve devamı, avukat teyit etmeli). Yer sınırlı lisans teknik olarak mümkündür.
• Sorun hukuki imkân değil, uygulanabilirlik:

1. "Yurt içi/yurt dışı" internette ölçülemez. Instagram, Trendyol'un yurt dışı vitrini, Amazon, kendi sitesinin yabancı ziyaretçisi, ihracat yapan firma... Yurt dışından erişilen Türkçe sitedeki görsel "yurt dışı kullanım" mı? Metin bunu tanımlamıyorsa uyuşmazlıkta müşteri lehine yorumlanır (hazırlayan aleyhine yorum ilkesi, tüketicide ayrıca m.5/6502 haksız şart).
2. Müşterinin işini kesiyor. İhracat yapan firma görselleri yurt dışında kullanamıyor. Bu, ürün fotoğrafının amacıyla çelişir ve satış engeli olarak algılanır.
3. Hak sahibi zinciri belirsiz. Yurt dışı hakkını Modelsixteen elinde tutabilmesi için önce o hakkı kendisinin zincirle kazanmış olması gerekir: gerçek model (görüntü/kişilik hakkı, rıza kapsamı), yapay zekâ aracının kullanım şartları, çıktının insan emeğine bağlı eser sayılıp sayılmadığı (hukuken belirsiz; veri gerekli, avukat). Model rızası yalnızca Türkiye veya sınırlı süreyle verilmişse asıl sınır zaten buradan gelir; bunu müşteriye açıkça bağlamak daha dürüst ve savunulabilirdir.
4. Müşterinin ürünü ve markası. Ürünün, markanın, tasarımın hakkı müşteridedir. Görselde ürünün tek başına yurt dışında kullanımını "Modelsixteen hakkı" diye yasaklamak, müşteri materyali üzerindeki hakkı da kısıtlıyor gibi okunur.

• Tüketici hukuku: Tüketici işleminde (6502 m.5) müzakere edilmeden konan ve tüketici aleyhine dengesizlik yaratan şartlar haksız şarttır ve kesin hükümsüzdür. Şahıs müşteri için "görseli yurt dışında kullanırsan 3 kat tazminat" şartı yüksek riskli.

2.3. "3 kat tazminat" maddesi

• Yasal 3 kat ile sözleşmesel 3 katı karıştırmayın. FSEK m.68/1, mali hakları ihlal edilen hak sahibine, sözleşme yapılsaydı isteyebileceği bedelin veya rayiç bedelin en çok üç katını isteme hakkı verir. Anayasa Mahkemesi bu hükmün iptali istemini reddetmiştir (E.2012/133, K.2013/33, 28.2.2013; kaynak: AYM kararı, Hukuki Haber). Yani yasal dayanak zaten var ve bunu sözleşmede tekrar yazmanıza gerek yok. Ancak bu hak gerçek bir hak sahibinin izinsiz kullanıma karşı hakkıdır; hâkim bakımından "en çok" üç kat ve somut olayda neyin hak ihlali olduğu tartışma konusudur (bu konuda kaynaklarda farklı anlatımlar var; avukat teyit etmeli).
• Sözleşmedeki "sipariş bedelinin 3 katı" bir cezai şarttır (TBK m.179 vd.). Aşırı bulunursa hâkim indirebilir (TBK m.182/3; tacirler bakımından indirim kısıtına ilişkin TTK hükmü avukat tarafından teyit edilmelidir).
• Risk: Tüketici için yüksek (haksız şart). Firma için orta: indirilebilir, orantısızlık iddiasına açık, ispat gerekir. "Yurt dışı kullanım" tanımsızsa ihlalin ne olduğu bile belirsizdir.
• Öneri: Tüketici için cezai şart yazmayın. Firma için: kapsam dışı kullanımda Global Lisans liste fiyatı + makul sabit bir cezai şart ({{B2B_CEZAI_SART}}; örnek: sipariş bedeli kadar, tavanlı) + gerçek zarar saklı + FSEK hakları saklı. Üç kat rakamı sipariş bedelinden hareket etmesin; ölçülü, savunulabilir olsun.

2.4. Net ve uygulanabilir alternatifler

Seçenek A (önerilen): Lisans + ücretli kapsam genişletme. Standart Lisans (Türkiye'ye yönelik) + Global Lisans (dünya). Yukarıdaki Bölüm 1 bu seçeneği uygular. Ürün gerçekten ihracat için kullanılırsa müşteriye açık fiyatla genişletirsiniz. Avantaj: dürüst, ölçülebilir, tüketici hukukuna uygun, ek gelir. Dezavantaj: "yurt içi" tanımını net yazmak gerekir.

Önerilen tanım: "Türkiye'ye yönelik kullanım: Türkiye'de yerleşik müşterilere hitap eden, Türkçe veya Türkiye pazarına yönelik web sitesi, pazar yeri mağazası, reklam ve baskı. Başka bir ülke pazarına yönelik reklam, mağaza veya dağıtım Global Lisans kapsamındadır."

Seçenek B: Tam kullanım hakkı (dünya) + Modelsixteen'in portfolyo hakkı. Müşteri görsellerde dünya çapında süresiz kullanım hakkı alır; Modelsixteen portfolyo hakkını tutar. Fiyata yansıtılır. Avantaj: en sade, en az uyuşmazlık. Dezavantaj: model rızası dünya kapsamlı değilse veremezsiniz; önce model sözleşmeleri bunu karşılamalı.

Seçenek C: Tam hak devri (yazılı, belirli hak/yer/süre). Görsellerin mali haklarını müşteriye devredersiniz. Yüksek fiyatlı paket olarak sunulabilir. Yazılı olmalı ve devredilen hak tek tek sayılmalı. Model görüntü hakkı devredilemez; bu hak ayrı kalır ve yalnızca ürün gösterimi için kullanım olarak yazılır.

Hangisini seçmeli? Model sözleşmeleri henüz yoksa A (Standart=Türkiye, Global=ek). Model sözleşmeleri dünya kapsamlı hazırlanırsa B daha sadedir.

2.5. Uyarılar

• Yapay zekâ çıktısı ve telif: Yapay zekâ ile üretilen görselin FSEK'e göre eser sayılıp sayılmadığı belirsiz; insan yaratıcı katkısı gerekir. Bu nedenle "telif haklarım bende" iddiası zayıf olabilir; sözleşmesel lisans ve kullanım kısıtları (sadakat, model hakkı) daha sağlam dayanaktır. Veri gerekli: hangi AI araçları, kullanım şartları ticari kullanıma ve bölgeye izin veriyor mu?
• Mevcut siteyi düzeltin: Ana sayfa SSS'si "Yurt dışı telif hakları Modelsixteen'e aittir ve görseller ajans onayı olmadan değiştirilemez" diyor. Hem "yurt dışı" hem "değiştirilemez" kuralı uygulanabilir değil (kırpma/boyutlandırma gibi teknik düzenlemeye izin verin) ve tüketiciyi yanıltabilir. Metni Seçenek A diline çevirin.
• Mevcut müşteriler: Eski metne göre sözleşme yapılmış müşteri varsa yeni metin ancak onların kabulüyle geçerli olur.